[Bài Viết - Article]
                                                                          

 

THẾ GIỚI MÀ MỸ TẠO RA

Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A

 

trang 36 đến trang 40:

khả năng. Giả như sự phân bố quyền lực thay đổi, giả như có sự dịch chuyển thực sự trong sự cân bằng quyền lực theo hướng b́nh đẳng lớn hơn, th́ các cường quốc lớn và đang lên này có thể theo đuổi các chính sách tham vọng hơn bởi v́ chiến tranh sẽ là một lựa chọn có thể thực hiện được.

Giai đoạn ḥa b́nh mà chúng ta được hưởng chỉ dài hơn hai thập niên so với thời kỳ ḥa b́nh đă kéo dài từ 1871 đến 1914. Hai mươi năm thêm là không đủ cho chúng ta để kết luận rằng chúng ta đă rời khỏi lịch sử nhân loại để đi vào một thời đại mới của ḥa b́nh vĩnh cửu. Thay vào đó, chúng ta phải ngó đến các hoàn cảnh đặc biệt mà khiến cho ḥa b́nh là có thể, đến các nhân tố mà có thể thay đổi dễ dàng và gây ra sự tan vỡ của ḥa b́nh, như đă xảy ra thường xuyên đến vậy suốt lịch sử.

Cái ǵ đến tiếp sau?

      NẾU GIẢ NHƯ QUYỀN LỰC MỸ suy tàn, điều đó có nghĩa ǵ đối với trật tự quốc tế? Câu trả lời phụ thuộc vào cấu h́nh quyền lực nào rất có thể đi theo sau sự sa sút Mỹ. Có lẽ không cường quốc duy nhất nào sẽ thay thế Hoa Kỳ với tư cách siêu cường độc nhất; thế giới đă biết chỉ hai kỷ nguyên đơn cực trong hơn hai ngàn năm. Có một xác suất lớn hơn một chút về sự trở lại của một thế giới hai cực, nhưng có vẻ không chắc trong ngắn hạn. Ứng viên dẫn đầu để đuổi kịp Hoa Kỳ và trở thành siêu cường thứ hai là Trung Quốc. Đă có rồi những người Mỹ và người Trung Quốc nói về một thế giới “G–2” mà trong đó Washington và Bắc Kinh cùng nhau quyết định hết cho mọi người khác. Quy mô mênh mông của nền kinh tế Trung Quốc sẽ cho nó trọng lượng ngày càng tăng trên thế giới; một số nhà phân tích tiên đoán nó sẽ áp đảo nền kinh tế thế giới trong vài thập niên tới. Nhưng sẽ có vấn đề hơn đối với Trung Quốc để trở thành một siêu cường theo ư nghĩa địa chiến lược. Điều đó đ̣i hỏi cái ǵ đó giống sự sụp đổ của tất cả các cường quốc khác ở Châu Á, bao gồm Nhật Bản và Ấn Độ, và sự quỵ lụy của họ với Bắc Kinh. Việc này sẽ tương đương với sự thống trị của Moscow đối với Đông Âu, nhưng khó hơn nhiều để đạt được. Liên Xô đă giải quyết việc thống trị Đông Âu bởi v́ quân của họ đă ở đó rồi tiếp sau sự thất bại của Đức. Trung Quốc sẽ phải bắt các nước láng giềng của nó theo ư muốn của Trung Quốc mà không có vũ lực hoặc thông qua chiến tranh tốn kém. Nếu nó không làm được thế, và vẫn bị bao quanh bởi các cường quốc lớn cảnh giác này, th́ khó để thấy Trung Quốc nắm được loại quyền lực toàn cầu mà Liên Xô đă có. Ngay cả Liên Xô đă không là siêu cường theo cách mà Hoa Kỳ đă là và đang là, một phần bởi v́ không giống Hoa Kỳ nó đă bị bao quanh bởi các cường quốc lớn khác.

Đó là v́ sao khi hầu hết những người nghĩ về một thế giới hậu–Mỹ, họ nghĩ về một sự trở lại trạng thái đa cực – một cấu h́nh quyền lực quốc tế nơi nhiều cường quốc tồn tại đại khái ngang nhau. Hoa Kỳ có thể vẫn mạnh nhất, thứ nhất giữa các cường quốc ngang nhau, nhưng trong một thế giới thật sự đa cực sức mạnh và ảnh hưởng của nó sẽ không lớn hơn rất nhiều sức mạnh và ảnh hưởng của, chẳng hạn, Trung Quốc hay Ấn Độ, trong khi ở bậc thứ hai Liên Minh Châu Âu, Nga, Nhật Bản, Brazil, và Thổ Nhĩ Kỳ sẽ làm cho câu lạc bộ các cường quốc lớn đầy đủ hơn. Đấy sẽ là một thế giới giống nhiều với Châu Âu thế kỷ mười chín, nơi Anh đă là cường quốc mạnh nhất trong một số khía cạnh, nhưng các quốc gia khác – Đức, Pháp, và Nga – đă cũng hùng mạnh và trong vài lĩnh vực đă hùng mạnh hơn.

Tác động của sự dich chuyển này, khỏi trạng thái Mỹ chiếm ưu thế sang một thế giới ngang bằng đại thể giữa các cường quốc lớn, sẽ là ǵ? Các trí thức chính sách đối ngoại, những người báo trước một thế giới “hậu–Mỹ”, bất luận đó là một thế giới đa cực hay, như vài người tranh căi, “không cực”, tưởng tượng rằng sẽ vẫn c̣n trật tự thế giới tự do trong h́nh thức đại thể như hiện tại của nó. Nhiều người cho rằng một cấu h́nh khác của quyền lực trong hệ thống quốc tế không nhất thiết tạo ra một trật tự ít tự do và mở hơn trật tự được tạo thành trong thời đại Mỹ chiếm ưu thế. Thế giới phần lớn sẽ vẫn là dân chủ. Trật tự kinh tế tự do thương mại, thị trường tự do sẽ vẫn c̣n. Hoa Kỳ sẽ phải quen với một hội đối tác ngang bằng hơn với các cường quốc lớn khác, nhưng chẳng có lư do nào v́ sao thế giới lại không thể chuyển sang một sự dàn xếp mới – một “Concert of Powers – Hệ thống ḥa hợp của các Cường quốc” mới, phần nhiều giống Concert của Châu Âu (Concert of Europe), liên minh đă giữ ḥa b́nh trong hàng thập kỷ tiếp sau các cuộc Chiến tranh Napoleonic. Chẳng phải tất cả các cường quốc lớn đều có quyền lợi trong việc duy tŕ trật tự hiện thời?

Đấy là một tập các giả định rất lạc quan. Trước hết, thuần túy về mặt lịch sử, sự chuyển tiếp từ một cấu h́nh quyền lực sang cấu h́nh khác đă hiếm khi xảy ra một cách trơn tru và yên b́nh. Thí dụ gần đây nhất là sự chuyển tiếp từ trật tự do Châu Âu thống trị của thế kỷ mời chín, mà đă sụp đổ trong hai cuộc chiến tranh thế giới. Một thí dụ có hy vọng hơn đă là sự kết thúc yên b́nh của Chiến tranh Lạnh, nhưng cường quốc nào muốn đóng vai của Liên Xô trong kịch bản đó? Sự sụp đổ Soviet đă là không êm thấm mà, theo quan điểm của Moscow, là tai họa. Bất cứ thứ ǵ đă thuộc về một trật tự thế giới Soviet đều đă bị phá sạch.

Về phần giả định rằng tất cả các cường quốc lớn trong thế giới hậu–Mỹ sẽ chia sẻ quyền lợi trong việc duy tŕ trật tự hiện hành, điều đó có vẻ cả đáng ngờ và, về một khía cạnh, không thích hợp. Có các khía cạnh quan trọng của trật tự quốc tế hiện hành mà một vài cường quốc lớn sẽ không tận tâm để duy tŕ. Và ngay cả về các khía cạnh mà họ muốn duy tŕ, câu hỏi là, liệu họ có thể?

Một yếu tố trong bộ ba (yếu tố) của trật tự quốc tế tự do hiện thời mà không phải tất cả các cường quốc lớn đều ủng hộ là dân chủ. Hai trong các cường quốc lớn, Trung Quốc và Nga, được cai trị bởi các nhà chuyên chế những người không chứng tỏ dấu hiệu nào về việc từ bỏ quyền lực hay việc mở các hệ thống của họ đến mức cho phép sự lựa chọn lănh đạo một cách tự do. Vladimir Putin đă nói rơ quan điểm của ông về dân chủ, và tất cả các chuyên gia về Trung Quốc đều thống nhất rằng sự sống sót của chế độ là ưu tiên cao nhất của các nhà cai trị ở Bắc Kinh. Trong khi sự sống sót đó có thể đ̣i hỏi sự mở cửa kinh tế lớn hơn, họ kiên quyết ngăn cản một sự mở cửa chính trị mà có thể dẫn đến sự phế truất họ. Đối với cả Nga và Trung Quốc, như đối với tất cả các quốc gia, các mối quan tâm đối nội này định h́nh chính sách đối ngoại của họ. Khi các chế độ độc tài sụp đổ ở Georgia, Ukraina, và Kyrgistan giữa 2003 và 2006, trong cái được gọi là các cuộc Cách mạng Màu, Phương Tây dân chủ đă hoan nghênh chiến thắng của chủ nghĩa tự do. Nhưng đă không có sự hoan hô nào ở Moscow và Bắc Kinh, chỉ có mối lo rằng họ có thể là nạn nhân tiếp theo của áp lực dân chủ. Gần đây hơn, trong khi thế giới dân chủ tán dương Cách mạng Hoa Nhài ở Tunisia và Mùa xuân Arab tiếp sau khắp Trung Đông, th́ ban lănh đạo Trung Quốc hốt hoảng phong tỏa các từ “Hoa Nhài” và “Mùa xuân Arab” trên Internet ở Trung Quốc. Chính phủ Nga đă dự thảo một hiệp định Liên Hiệp Quốc cấm dùng Internet cho “các chiến dịch tâm lư” nhắm tới “gây bất ổn định xă hội”. Trong hai thập niên qua cả hai nền chuyên chế đă làm hết sức họ để ngăn cản hay chí ít để làm chậm các nỗ lực của Hoa Kỳ và Châu Âu nhằm gây áp lực lên các chế độ độc tài ở Sudan, Zimbabwe, Libya, Syria, Iran, Venezuela, Burma (Myama), và Bắc Triều Tiên – và đă thành công trong một vài trường hợp.

Điều này là hầu như không ngạc nhiên: các nền chuyên chế không làm công việc giúp các nền dân chủ lật đổ các nền chuyên chế khác. Nhưng chúng ta phải thật rơ ràng về điều này có nghĩa là ǵ trong một thế giới “hậu–Mỹ” thật sự trong đó các nền chuyên chế và các nền dân chủ nắm sức mạnh đại thể ngang nhau. Thay cho một cân bằng quyền lực quốc tế ủng hộ dân chủ, như đă tồn tại nhiều thập kỷ nay, sẽ có một cân bằng ngang bằng hơn, với các hệ lụy không thể tránh khỏi đối với các quốc gia nhỏ hơn đang trong quá tŕnh chuyển đổi chính trị trên khắp thế giới. Như Larry Diamond nhận xét, “Sự ủng hộ từ một cường quốc chuyên chế bên ngoài có thể cách ly một chế độ độc tài mà khác đi th́ có thể dễ nghiêng về phía phương Tây, như vai tṛ của Trung Quốc trong duy tŕ các chế độ độc tài ở Burma và Bắc Triều Tiên chống lại những trừng phạt rộng răi của phương Tây hay Nga đă cản trở các áp lực dân chủ lên các chế độ ở Belarus, Armenia, và Trung Á”.60 Điều này là đúng ngay cả ngày nay, trong một thế giới do các nền dân chủ áp đảo. Cho nên hăy tưởng tượng một thế giới mà trong đó các cường quốc chuyên chế mạnh hơn và các cường quốc dân chủ yếu hơn. Sự dịch chuyển trong cân bằng đại thể về quyền lực giữa các chế độ chuyên quyền và các nền dân chủ có thể là đủ để lật thế giới sang một “làn sóng ngược”, mà, dựa trên kinh nghiệm lịch sử, chưa chắc đă quá hạn.

Sự cân bằng trong một thế giới mới, đa cực có thể thuận lợi hơn cho dân chủ nếu một số cường quốc dân chủ đang lên – Brazil, Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ, Nam Phi – bù được sự bê trễ của một Hoa Kỳ đang sa sút. Thế nhưng không phải tất cả họ có mong muốn có hay năng lực để làm việc đó. Ấn Độ sống trong một vùng lân cận nguy hiểm và không thực dân chủ, và các nhà lănh đạo Ấn Độ coi việc ủng hộ dân chủ ở nước ngoài là một sự xa xỉ mà họ không thể và không cần phải chi. Nam Phi, nước đă ủng hộ Qaddafi cho đến sự kết liễu cay đắng, thường có vẻ quan tâm hơn đến t́nh đoàn kết toàn–châu Phi hơn là giúp đỡ nền dân chủ bên ngoài biên giới của nó. Brazil, giống nhiều nền dân chủ Mỹ Latin, đă đổi chiều tới và lui giữa các nguyên lư thường xung đột nhau của nền dân chủ và sự tự quyết. Trong số các cường quốc đang lên này, chỉ Thổ Nhĩ Kỳ đă thử để giúp các lực lượng dân chủ trong khu vực và chỉ theo sau các nỗ lực năng nổ hơn của Châu Âu và Hoa Kỳ. Ngần ấy là chưa đủ để bù cho sự chênh lệch. Chẳng có ǵ là không b́nh thường trong việc một nền dân chủ không quan tâm đến việc ủng hộ các phong trào dân chủ ở bên ngoài biên giới của nó. Các nền dân chủ Á châu, dù được thiết lập tốt, đă không nổi bật trong bảo vệ hay thúc đẩy dân chủ ở nước ngoài. Hoa Kỳ là không thông thường, nếu không phải là độc nhất, về khía cạnh này. Một vài cường quốc Âu châu đă biến việc thúc đẩy dân chủ ở bên ngoài Châu Âu thành một mục đích chính của chính sách đối ngoại, nhưng hầu hết không thế.

Quả thực, trong những năm gần đây thế giới đă chứng kiến một sự sụt giảm nhỏ nhưng đều đặn về số các nền dân chủ. Mùa xuân Arab có thể hoặc có thể không xoay trào lưu lại lần nữa, nhưng đáng suy ngẫm liệu đă có thể có ngay cả một Mù Xuân Arab trong một thế giới nơi giả như các cường quốc lớn chuyên quyền, Trung Quốc và Nga, mạnh hơn một cách tương đối và Hoa Kỳ yếu hơn một cách tương đối. Liệu những người Âu châu có đóng cùng vai tṛ ủng hộ dân chủ khi đối mặt với một sự phản đối mạnh hơn của Trung Quốc hay không, biết rằng một Hoa Kỳ yếu hơn thiếu khả năng hay mong muốn ủng hộ họ? Sự mở cửa trong thế giới Arab có thể bị nghiến nát, hệt như phong trào đ̣i thay đổi ở Châu Âu đă bị đè nát năm 1848. Khi đó cũng vậy, đă có một sự cân bằng đại khái về quyền lực giữa các chính phủ tự do và các chế độ chuyên quyền bảo thủ, nhưng nó đă là không đủ để cứu các phong trào mở rộng tự do. Người Anh, đặc biệt, đă cảm thấy bị kiềm chế trong việc ủng hộ những người tự do ở Lục Địa e sợ rằng việc này làm hỏng các mối quan hệ ổn định với các cường quốc lớn chuyên quyền khác. Trong một trật tự mới, đa cực, có lẽ Hoa Kỳ cũng sẽ bị kiềm chế tương tự.

Trung Quốc với tư cách một cường quốc kinh tế đang lên đă đặt một quả cân lên bàn cân ủng hộ chủ nghĩa chuyên quyền. Đặc biệt ở châu Phi, nó đă cung cấp các khoản tiền lớn cho các nhà độc tài để đổi lấy sự tiếp cận được đảm bảo đến nguyên liệu. Người ta cũng chẳng kỳ vọng nó hành xử khác đi. Nga đă sử dụng các nguồn năng lượng của ḿnh để thâm nhập các hệ thống chính trị của các nước láng giềng, đôi khi thao tác đầu nối dầu và gas để ủng hộ các ứng viên và các đảng được (Nga) ưa chuộng, như ở Ukraina và Belarus. Đó chí ít là một lư do v́ sao các lănh thổ thuộc Liên Xô trước đây là một trong các vùng ít dân chủ nhất trên thế giới. Trong một thế giới cân bằng đồng đều hơn trong đó Hoa Kỳ đă sa sút xuống vị trí thứ nhất giữa các cường quốc ngang nhau, th́ ảnh hưởng của cả Trung Quốc và Nga sẽ lớn hơn một cách cân xứng, với các tác động tiêu cực lên nền dân chủ toàn cầu. Lịch sử cho thấy rằng sự phân bố quyền lực thế giới ở trên đỉnh tác động đến diễn tiến của các quốc gia nhỏ hơn và yếu hơn trên khắp thế giới. Khi chủ nghĩa phát xít đă là mốt giữa các cường quốc lớn Âu châu trong các năm 1920 và 1930, các chính phủ phát xít đă bắt đầu nổi lên ở nơi khác, thậm chí ở Mỹ Latin. Khi Liên Xô trở thành siêu cường thứ hai trên thế giới sau Chiến tranh Thế giới II, các phong trào cộng sản đă nổi lên khắp thế giới và các nhà lănh đạo đă dương cao sự nghiệp cách mạng. Khi Liên Xô sụp đổ và Hoa Kỳ nổi lên với tư cách siêu cường độc nhất, th́ số các nền dân chủ trên khắp thế giới tăng vọt. Nếu giả như sự cân bằng lại thay đổi, chúng ta có thể kỳ vọng để thấy một sự thay đổi tương tự trong xu thế chung.

C̣n về trật tự kinh tế tự do th́ sao? Liệu nó có sống sót qua sự phân bố lại quyền lực khỏi Hoa Kỳ? Đa số các nhà quan sát giả định nó sẽ sống sót. Rốt cuộc, họ lư lẽ, tất cả các cường quốc đang lên, kể cả cường quốc quan trọng nhất, Trung Quốc, đă hưởng lợi rất nhiều từ trật tự kinh tế được Hoa Kỳ và các đồng minh của nó đặt vào vị trí sau Chiến tranh Thế giới II. Trung Quốc đă đưa ḿnh ra khỏi nghèo nàn và đang trên đường trở thành nền kinh tế lớn nhất thế giới về mặt tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Tăng trưởng kinh tế của nó được dẫn dắt bởi xuất khẩu, và v́ thế phụ thuộc vào hệ thống thương mại mở. Sự phát triển nội địa của nó dựa vào sự tiếp cận đến vốn nước ngoài và công nghệ nước ngoài. Cũng đúng thế đối với Brazil, Ấn Độ và Thổ Nhĩ Kỳ, và các cường quốc kinh tế đang lên khác. V́ sao lại có bất cứ ai trong số họ muốn giết con ngỗng – trật tự kinh tế tự do – đẻ ra các quả trứng vàng?

Đó có thể là câu hỏi sai. Các cường quốc này có thể không muốn kéo đổ trật tự kinh tế tự do mà họ được hưởng lợi. Nhưng họ có cả ư chí lẫn năng lực để duy tŕ nó khi thiếu vắng sức mạnh vượt trội của Mỹ? Như chúng ta đă thấy, các trật tự kinh tế tự do là không tự–duy tŕ. Về mặt lịch sử, việc tạo ra và sự sống sót của chúng đă là tác phẩm của các cường quốc lớn muốn và có khả năng ủng hộ thương mại mở và các thị trường tự do, và để làm vậy phải sử dụng tất cả các công cụ cần thiết, kể cả sức mạnh quân sự, để giữ các đại lộ cho thương mại được mở. Liệu các quốc gia khác này sẽ bước vào và lấp chỗ trống do Mỹ sa sút bỏ lại?

Một yếu tố then chốt của trật tự kinh tế tự do suốt hai thế kỷ vừa qua đă là việc kiểm soát các đại dương. Ngày nay, tuy chúng ta sống trong một kỷ nguyên số, các hàng hóa không được phát qua chín tầng mây. Phần lớn dầu và gas, nguyên liệu, quặng và khoáng chất, thực phẩm và ngũ cốc vẫn được chuyển bằng tàu thủy, mà có nghĩa rằng thương mại tự do vẫn đ̣i hỏi các làn đường thương mại để ngỏ trên biển khơi. Thế nhưng suốt lịch sử, các làn đường biển đă thường trở thành nạn nhân của các cuộc khủng hoảng và xung đột quốc tế, khi các quốc gia đă t́m cách kiểm soát các đường thủy và từ chối sự tiếp cận đối với các đối thủ. Hoa Kỳ đă tham chiến hai lần – năm 1812 và 1917 – một phần như phản ứng đối với các nỗ lực phong tỏa thương mại Mỹ trong thời chiến bởi các cường quốc lớn khác. Từ Chiến tranh Thế giới II, Hoa Kỳ đă dùng thế áp đảo của nó trên các đại dương để giữ cho các tuyến thương mại để mở cho tất cả mọi người, ngay cả trong các thời kỳ xung đột. Nhưng là không đủ để có một

 

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra-
Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -41-45

 


 

T́m đọc:

GIỚI THIỆU TÁC PHẨM

GIẢI ĐỌC TRỐNG ĐỒNG ĐÔNG NAM Á.

T̀M ĐỌC

GIẢI ĐỌC TRỐNG ĐỒNG N̉NG NỌC (ÂM DƯƠNG) ĐÔNG NAM Á (Quyển I và  II)

của NGUYỄN XUÂN QUANG.

.Một tác phẩm tác giả đầu tư gần một nửa đời người. Một tác phẩm viết gần 30 năm mới hoàn tất.
.Một khai phá độc đáo về trống đồng ṇng nọc, âm dương Đông Sơn. Từ trước tới nay chưa một học giả nào trong nước cũng như trên thế giới hiểu thấu được ư nghĩa đích thực của trống đồng.
.Sự khai phá về trống đồng ṇng nọc, âm dương Đông Sơn, nhất là sự khám phá ra chữ viết Ṇng Nọc của tác giả sẽ mở ra một cánh cửa giúp cho  các nhà nghiên cứu các nền văn minh cổ thế giới.
.Trống đồng ṇng nọc, âm dương Đông Sơn diễn giải Vũ Trụ Tạo Sinh, là giáo biểu của Vũ Trụ giáo, là bộ Dịch ṇng nọc bằng đồng, nền tảng của nền văn minh Đông phương nói riêng và của nhân loại nói chung. Trống đồng âm dương cũng là bộ sử đồng của Đại Tộc Việt.
.Đọc Giải Đọc Trống Đồng Ṇng Nọc, Âm Dương Đông Nam Á để t́m thấy bản sắc Việt, để t́m thấy căn cước Việt của ḿnh.

.Bộ sách gồm 4 tập, tập I và II này nói tổng quát về trống đồng âm dương để giúp t́m hiểu và giải đọc trống đồng. Tập III và IV sẽ giải đọc những trống chính yếu quan trọng. Sách có hàng trăm h́nh ảnh do tác giả thu thập ở khắp nơi trên thế giới. Tập I dầy 400 trang giá 70 Mỹ kim kể cả bưu phí. Tập II dầy 468 trang giá 80 Mỹ kim kể cả bưu phí.

Mua qua tác giả, với giá đặc biệt là 75 MK cả hai tập bao luôn bưu phí.

Liên lạc:
tác giả Bác sĩ Nguyễn Xuân Quang
P.O. Box 18983, Anaheim, CA 92817- 8983, USA.
Tel. & Fax: (714)-897-9413
Email: ngxuanquang@aol.com
 

***


Văn Quang – Viết từ  Sài G̣n: Ngọn đuốc vừa thắp sáng bầu trời.

 

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -01-05

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -06-10

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -11-15

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -16-20

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -21-24

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -25-30

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -31-35

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -36-40

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -41-45

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -46-50

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -51-55

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -56-60

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -61-65

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -66-70

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -71-75

Thế giới mả Mỹ tạo ra ra- Nguyên tác Robert Kagan - Người dịch: Nguyễn Quang A -76-hết